Uitgelicht: dienkleding van het personeel

Iedere maand tonen we een bijzonder onderdeel van de collectie. Deze maand is het de oorspronkelijke dienkleding van het personeel.

Deze rode livrei is het eerste ontwerp voor dienkleding op De Haar. Het dateert van ca. 1895 en is vervaardigd in Parijs bij Maison Alfred F. Debacker & Cie.

De jas, een zogenaamde Frak à la Française heeft lange panden in een rode lakense stof die helemaal is gevoerd met een lichtere katoen. De jas is voorzien van gouden knopen en biezen in goudgalon waarin het gecombineerde familiewapen Van Zuylen – Rothschild is verwerkt. Het van het familiewapen voorziene schouderplaat (de epaulet) houdt de lissen (lusjes) buiten beeld die de ‘nestel’ (de sierkoorden) vasthouden. De nestel eindigt in vergulde nestelpennen. De frak is loodzwaar in het dragen.

De kniebroek en het vest zijn van crèmekleurige velours gemaakt en wederom afgezet met gouden biezen met het familiewapen. De kniebroek is een zogenaamde klepbroek met een zeer ruime taillewijdte. Hij wordt op zijn plaats gehouden door het dragen van bretels. Onder de broek draagt met lange witte kousen en ‘pumps’ met een gesp.

Onder de frak draagt men een kraagloos katoenen hemd waaraan een gesteven losse boord wordt bevestigd met een speciaal boordknoopje middenachter en middenvoor. Daaroverheen draagt men een witte strik die helemaal uit de hand wordt gestrikt uit een langwerpig stuk gesteven witte katoen.

Aanvankelijk werden de rode fraks standaard in de bediening aan de dinertafel gebruikt. Vanaf de jaren ’30 van de vorige eeuw werden ze alleen nog gebruikt bij speciale gelegenheden, een huwelijk of begrafenis. Na de rode fraks kwamen de zwarte fraks à l’anglaise op De Haar in zwang. De Engelse fraks hebben weggesneden voorpanden waardoor ze ons doen denken aan een rokkostuum. Héél mondain!

Katrien Timmers
Conservator